Đặc trưng cơ bản của kiến trúc truyền thống Việt Nam

3 tuần trước
Trong thời đô thị hóa ngày nay thì thay vì lựa chọn những kiến trúc hiện đại, tiên tiến thì nhiều người vẫn ưa thích lối kiến trúc truyền thống Việt Nam. Có thể thấy được rõ ràng những đặc trưng cơ bản về kiến trúc nhà truyền thống dân tộc như sau:
Kiến trúc cổ việt

Phong cách kiến trúc giản dị khiêm tốn, khoáng đạt phù hợp phong tục tập quán dân tộc và khí hậu nhiệt đới Việt Nam

Dựa trên truyền thống văn hóa, tâm lí dân tộc, kiến trúc cổ và dân gian Việt Nam, thì kiến trúc có phong cách giản dị khiêm tốn, nhẹ nhàng – khoáng đạt mang tính chất dân tộc, phản ánh đức tính giản dị và tâm hồn con người Việt. Công trình kiến trúc Việt Nam luôn là “mẫu đề” quen thuộc, gắn liền với cảnh quan thiên nhiên, ruộng đồng, cây tre, vườn quả, dòng sông, con đò và con người chúng ta. Kiến trúc cũng hòa lẫn trong khung cảnh làng xóm, phản ánh đời sống xã hội, phong tục tập quán, hội hè, rước lễ, tôn giáo tín ngưỡng dân gian…Bố cục tạo hình kiến trúc cũng không nặng nề, bưng bít kín đáo mà thường nhẹ nhàng, khoáng đạt với các giải pháp: hành lang, sân trong… để tránh nắng, che mưa.

Vị trí địa hình kết hợp chặt chẽ với cảnh quan thiên nhiên

Trong kiến trúc cổ và dân gian Việt Nam: Kinh đô của triều đại phong kiến hay chùa nhà Phật, lăng mộ của người đã chết hay ngôi nhà ở dân gian… cha ông chúng ta đều biết tìm tòi, sáng tạo lựa chọn vị trí, địa hình để công trình kiến trúc dựng lên thỏa mãn yêu cầu sử dụng của đời sống, có giá trị thẩm mĩ nhất định tùy theo loại hình. Các cố đô Hoa Lư, Huế đến nay vẫn được biết là những khu danh thắng, du lịch đầy sức hấp dẫn. Chùa Thầy, chùa Thiên Mụ… ngoài cái đẹp bản thân của kiến trúc chùa – tháp ra thì còn có những vị trí có thể ngắm nhìn, phóng xa tầm mắt thấy để thấy đ non xanh, nước biếc, cây cỏ tốt tươi.

Bố cục tương xứng – hài hòa, ti lệ tương xứng

Tạo hình nghệ thuật trong kiến trúc cổ Việt Nam thường là bố cục cân xứng – hài hòa: trong một quần thể kiến trúc cung điện hay tôn giáo tín ngưỡng thường đăng đối theo một trục dọc hoặc quy tụ vào một điểm. Hình thức mặt đứng các công trình được tạo dựng trên nguyên tắc bố cục tạo hình này để gây hiệu quả thẩm mĩ cho kiến trúc.
Vận dụng khéo léo các yếu tố tạo hình: tính thống nhất và biến hóa, cân bằng và ổn định, tỉ lệ và tầm thước… kiến trúc cổ Việt Nam có kích thước tương xứng với tầm vóc người Việt Nam, giữa kiến trúc và tống thế, giữa bộ phận này với bộ phận khác… mối quan hệ tỉ lệ hết sức được chú V đế tạo nên giá trị nghệ thuật kiến trúc.
Xem thêm:
 

Màu sắc trang trí đẹp mắt và đậm tính dân gian

Màu sắc và trang trí tùy theo loại hình kiến trúc mà có sự khác biệt nhiều hay ít, phức tạp và đơn giản. Màu sắc và các hoa văn trang trí, phù điêu hay điêu khắc…  đã tô điểm cho các kiến trúc cung đình, kiến trúc tôn giáo – tín ngưỡng,… thành những tác phẩm tạo hình hoàn chỉnh từ toàn cục đến chi tiết, từ trong đến ngoài… góp phần tăng không khí sinh động, vui tươi hay trang nghiêm, tĩnh mặc của công trình kiến trúc.